İki əsas səbəb qrupu
Azospermiya iki qrupa ayrılır: xayanın sperm istehsal etməməsi (qeyri-obstruktiv) və istehsal olunsa da kanalın tıxanması (obstruktiv). Səbəbin müəyyən edilməsi müalicə yolunu təyin edir. Ən çox rast gəlinən amillər:
- Xayaların sperm istehsal etməməsi
- Sperm kanalının tıxanması
- Hormonal problemlər və genetik faktorlar (məs. Klinefelter sindromu)
- Uşaqlıqda keçirilmiş parotit (svinka) və ya kimyaterapiya tarixi
Diaqnoz necə qoyulur?
Diaqnozun əsasını ən azı 2 dəfə təkrarlanan spermoqramma təşkil edir. Buna hormonal analizlər, skrotal (xaya) doppler ultrasəs və lazım olduqda genetik müayinə əlavə olunur. Bu addımlar azospermiyanın tipini və müalicə strategiyasını müəyyən etməyə imkan verir.
TESE / Mikro-TESE ilə müalicə
TESE və Mikro-TESE xayadan birbaşa sperm hüceyrəsinin tapılması üsuludur; Mikro-TESE-də mikroskop sayəsində sperm istehsal edən sahələr daha dəqiq seçilir. Tapılan hüceyrələr süni mayalanma (IVF/ICSI) proqramında istifadə olunur. Kanal tıxanıqlığı olan hallarda uğur şansı adətən daha yüksəkdir; xayada istehsal ciddi pozulubsa, nəticə fərdi qiymətləndirilir.
Ən vacibi
Azospermiya diaqnozu ilə də ümidi tam itirmək düzgün deyil — amma əsassız vəd də vermək olmaz. Doğru addım tam müayinə, real gözləntilər və reproduktiv mərkəzlə koordinasiyalı plandır.